Kondomi i jashtëm

Kondomi i jashtëm (i njohur gjithashtu si "kondom për meshkuj", "kondom" ose "llastik") është një mbështjellës i hollë e fleksibël që vendoset mbi penis. Mund të jetë prej lateksi ose materiali sintetik.

Si funksionon

Pasi vendoset, kondomi i jashtëm parandalon kontaktin e drejtpërdrejtë midis penisit dhe membranave mukoze (vulva, vagina, anusi, rektumi dhe goja) dhe mban spermën.

Kur përdoret në mënyrë të saktë,, kondomi i jashtëm mbron nga shtatzënitë e paplanifikuara dhe nga HIV/AIDS,  si  dhe zvogëlon rrezikun e infeksioneve seksualisht të transmetueshme (IST).

Si ta përdorni

Zgjedhja dhe ruajtja e kondomit të jashtëm si duhet

• Ka madhësi të ndryshme të kondomëve të jashtëm. Gjerësia dhe forma duhet të përshtaten me anatominë e penisit për komfort dhe siguri (për të reduktuar rrezikun e çarjes ose rrëshqitjes).

  Informacione të mëtejshme: www.mysize.ch

• Përdorni vetëm kondomë me cilësi të mirë që mbajnë etiketën "OK" ose "CE".
• Sigurohuni që paketimi të mos jetë i dëmtuar. Mos i lini ato në diell të drejtpërdrejtë ose në portofolin tuaj. Nëse është e mundur, ato duhet të mbahen në një kuti.
• Mos përdorni kondomë pas datës së skadimit.
• Nëse keni alergji ndaj lateksit, ofrohen kondomë pa lateks. Nëse keni dyshime, kërkoni këshillë në një farmaci ose dyqan të specializuar, ose lexoni fletudhëzimin që vjen me paketimin.

Udhëzime përdorimi

Përdorni një kondom gjatë gjithë kohëzgjatjes së marrëdhënies seksuale, dhe jo vetëm menjëherë para ejakulimit. Edhe para penetrimit, lëngu paraejakulativ në majë të penisit mund të përmbajë tashmë qeliza spermatozoidesh ose patogjen. 

1. Hapeni me kujdes paketimin tek pjesa e prerë dhe nxirrni kondomin. Kujdes: kondomi mund të dëmtohet nga objekte të mprehta/thonjtë ose nëse e hapni paketimin me dhëmbë. 

2. Tërhiqni prapa lafshën (nëse keni) që mbulon kokën e penisit. Mbajeni kondomin nga maja midis gishtit të madh dhe atij tregues. Vendoseni mbi penis, me rrethin e llastikut të kthyer nga jashtë. Kjo mban rezervuarin bosh dhe lë vend për spermën. 

3. Rrotullojeni kondomin për poshtë. 

Gjatë marrëdhënieve seksuale, sigurohuni rregullisht që kondomi të jetë ende në vend si duhet dhe i paprekur.

Pas ejakulimit, tërhiqeni penisin ndërsa mbani kondomin, para se ereksioni të bjerë. Kondomi duhet të mbahet fort midis gishtit të madh dhe treguesit ndërsa e tërhiqni. 
Pas përdorimit, sigurohuni që kondomi të jetë ende i paprekur (sidomos duke u siguruar që nuk është grisur). Hidheni në koshin e mbeturinave, jo në tualet. Mos e përdorni kondomin më shumë se një herë.

Çfarë të bëj…

... nëse kondomi çahet, rrëshqet apo nuk përdoret (si duhet)

Për të parandaluar shtatzëninë, është e këshillueshme të merret kontraceptiv emergjent sa më shpejt të jetë e mundur (jo më vonë se 120 orë pas marrëdhënies seksuale).

Informacione të mëtejshme: Kontraceptivi emergjent

Nëse ka rrezik për transmetim të HIV-it, është e mundur të merret trajtim emergjent (profilaksia pas ekspozimit, PEP për HIV). Për të reduktuar me efikasitet rrezikun e transmetimit të HIV-it, ky trajtim duhet të merret sa më shpejt të jetë e mundur (jo më vonë se 48 orë pas marrëdhënies seksuale).

Informacione të mëtejshme: Infeksionet seksualisht të transmetueshme

Ia vlen të dini

• Mos përdorni një kondom të brendshëm dhe një të jashtëm njëkohësisht, sepse fërkimi mund t'i dëmtojë.
• Lubrifikantët: përdorni lubrifikantë me bazë uji ose me bazë silikoni. Produktet me bazë vaji (vazelina, vajrat, margarina), spermicidet dhe trajtimet për infeksione kërpudhore ose gunga mund të dëmtojnë lateksin e kondomëve. Nëse përdorni trajtim vaginal ose anal në formën e një kremi ose suposti, pyesni mjekun tuaj nëse kjo është e pajtueshme me përdorimin e kondomit. Përndryshe, shmangni marrëdhëniet seksuale gjatë gjithë kohëzgjatjes së trajtimit.
• Mënyra më e mirë për t'u mbrojtur nga HIV-i ose sëmundjet e tjera seksualisht të transmetueshme është të ndiqni rekomandimet për seks më të sigurt. Një rekomandim është të përdorni kondomë për marrëdhënie vaginale ose anale.
• Sëmundjet seksualisht të transmetueshme mund të transmetohen si pasojë e ndarjes së lodrave seksuale. Prandaj: përdorni një kondom të ndryshëm në lodrën seksuale për çdo partner ose vrimë, dhe dezinfektoni lodrat seksuale rregullisht.

Për më shumë informacion, vizitoni faqen e internetit www.lovelife.ch dhe kryeni Safer Sex Check.

Informacion

• Lista e qendrave të shëndetit seksual

Shkruar nga: 2026, SANTÉ SEXUELLE SUISSE (Fondacioni Zviceran i Shëndetit Seksual); ALECSS, Association suisse latine des spécialistes en santé sexuelle, Éducation – Formation – Conseil; faseg, Fachverband sexuelle Gesundheit in Beratung und Bildung

Rishikim mjekësor i tekstit origjinal (frëngjisht): Dr. Sara Arsever (Universiteti i Gjenevës, HUG)

Redaktim i tekstit mjekësor në versionin e përkthyer (Shqip): Saime Isufi

Përmbajtja u hartua me mbështetjen e Zyrës Federale Zvicerane të Shëndetit Publik (FOPH).